محاسبه R Factor آسیب کبدی آنلاین

کبد، کلیه و الکترولیت‌ها رایگانبدون ثبت‌نام نسخه فرمول RFACTOR-2026.1

محاسبه R Factor از ALT و ALP نسبت به حد بالای طبیعی برای تفکیک الگوی هپاتوسلولار، کلستاتیک یا مختلط همراه با بررسی بیلی‌روبین و محدودیت‌های بالینی.

biotech ابزار شماره ۴۴ آزمایکس

محاسبه R Factor آسیب کبدی

ALT و ALP را همراه حد بالای طبیعی همان آزمایشگاه وارد کنید تا R Factor و الگوی غالب آسیب کبدی محاسبه شود.

ALTALPULNLiver Pattern
info

عدد ULN روی همان برگه ضروری است. R Factor از خود ALT یا ALP خام محاسبه نمی‌شود؛ چندبرابر شدن هرکدام نسبت به حد بالای طبیعی آزمایشگاه وارد فرمول می‌شود.

۱

اعداد اصلی فرمول

ALT و ALP و حد بالای طبیعی هرکدام را دقیقاً از یک برگه وارد کنید.

۲

آزمایش‌های تکمیلی

در فرمول اصلی وارد نمی‌شوند، اما اهمیت بالینی نتیجه را بهتر مشخص می‌کنند.

R Factor آسیب کبدی چیست؟

R Factor از تقسیم چندبرابر شدن ALT نسبت به حد بالای طبیعی بر چندبرابر شدن ALP نسبت به حد بالای طبیعی محاسبه می‌شود. این شاخص الگوی آزمایش‌های کبدی را توصیف می‌کند و بیشتر در بررسی آسیب دارویی کبد کاربرد دارد.

فرمول R Factor

R = (ALT ÷ ULN ALT) ÷ (ALP ÷ ULN ALP)

حد بالای طبیعی یا ULN باید دقیقاً از همان برگه آزمایش وارد شود. استفاده از عدد پیش‌فرض، به‌خصوص برای ALP در کودکان، بارداری یا بیماری استخوانی، می‌تواند نتیجه را گمراه‌کننده کند.

تفسیر عمومی نتیجه

  • R برابر یا کمتر از ۲: الگوی کلستاتیک
  • R بیشتر از ۲ و کمتر از ۵: الگوی مختلط
  • R برابر یا بیشتر از ۵: الگوی هپاتوسلولار

این دسته‌بندی علت بیماری را مشخص نمی‌کند. سنگ صفرا، هپاتیت ویروسی، ایسکمی، داروها، بیماری خودایمنی و عوامل متعدد دیگری ممکن است الگوهای مشابه ایجاد کنند.

نقش GGT و بیلی‌روبین

GGT بالا در کنار ALP می‌تواند از منشاء کبدی یا صفراوی ALP حمایت کند، اما اختصاصی نیست. بیلی‌روبین بالا، به‌ویژه همراه الگوی هپاتوسلولار و مصرف داروی جدید، اهمیت بیشتری دارد و ممکن است نیازمند بررسی سریع باشد.

چه زمانی نتیجه قابل اتکا نیست؟

ALT و ALP باید از یک نمونه و یک زمان باشند. R Factor در صورت طبیعی بودن هر دو آنزیم، در بیماری استخوانی، رشد کودک، بارداری یا منشاء غیرکبدی ALP ارزش محدودتری دارد.

منابع علمی

ACG Clinical Guideline — Abnormal Liver Chemistries
LiverTox — Clinical Course and Diagnosis of Drug Induced Liver Disease

FAQ

پرسش‌های متداول

فرمول R Factor چیست؟

چندبرابر شدن ALT نسبت به حد بالای طبیعی بر چندبرابر شدن ALP نسبت به حد بالای طبیعی تقسیم می‌شود.

R Factor کمتر یا مساوی ۲ چه معنایی دارد؟

این نتیجه با الگوی کلستاتیک سازگار است؛ اما انسداد صفراوی یا علت مشخصی را به‌تنهایی ثابت نمی‌کند.

R Factor بین ۲ و ۵ چیست؟

این بازه الگوی مختلط هپاتوسلولار و کلستاتیک را مطرح می‌کند.

R Factor پنج یا بیشتر چه معنایی دارد؟

این نتیجه با الگوی هپاتوسلولار سازگار است و در هپاتیت، آسیب دارویی، ایسکمی و علل دیگر دیده می‌شود.

آیا R Factor بیماری کبد را تشخیص می‌دهد؟

خیر. فقط الگوی نسبی افزایش ALT و ALP را توصیف می‌کند و علت به شرح حال، آزمایش‌ها و گاهی تصویربرداری نیاز دارد.

چرا حد بالای طبیعی آزمایشگاه لازم است؟

چون فرمول بر اساس نسبت هر عدد به ULN محاسبه می‌شود و رنج ALP میان سنین و شرایط مختلف تفاوت زیادی دارد.

GGT چه کمکی می‌کند؟

بالا بودن GGT همراه ALP می‌تواند از منشاء کبدی یا صفراوی ALP حمایت کند، ولی اختصاصی نیست.

Hy’s law چیست؟

ترکیب افزایش هپاتوسلولار آنزیم‌ها و بیلی‌روبین در زمینه داروی مشکوک می‌تواند هشدار آسیب دارویی جدی باشد؛ ابزار فقط یک سیگنال آموزشی نمایش می‌دهد و تشخیص نیست.

آیا باید داروی خود را قطع کنم؟

خیر. قطع یا ادامه دارو باید با پزشک انجام شود، مگر در وضعیت اورژانسی که باید فوراً ارزیابی پزشکی صورت گیرد.

نویسنده: دکتر فرهنگ هنرمندزادهآخرین ویرایش: ۲۵ تیر ۱۴۰۵بازبینی فرمول: ۱۴۰۵/۰۴/۲۵منبع فرمول یا دادهنتایج و توضیحات آزمایکس آموزشی‌اند؛ محدوده مرجع آزمایشگاه‌ها متفاوت است و این ابزارها جایگزین ارزیابی پزشک نیستند.