محاسبه درصد اشباع ترانسفرین TSAT آنلاین

درصد اشباع ترانسفرین یا TSAT چیست؟

TSAT نشان می‌دهد چه درصدی از ظرفیت اتصال آهنِ ترانسفرین در زمان نمونه‌گیری با آهن اشغال شده است. این شاخص از آهن سرم و TIBC محاسبه می‌شود و در کنار فریتین، CBC، CRP و شرایط بالینی معنا پیدا می‌کند.

فرمول TSAT

TSAT (%) = Serum Iron ÷ TIBC × 100

اگر روی برگه فقط UIBC وجود داشته باشد، TIBC از مجموع Iron و UIBC به دست می‌آید. اگر Transferrin گزارش شده باشد، ابزار یک TIBC تقریبی می‌سازد؛ TIBC مستقیم آزمایشگاه معمولاً برآورد مناسب‌تری است.

تفسیر عمومی نتیجه

• TSAT کمتر از ۲۰٪ می‌تواند با کمبود آهن یا محدودیت دسترسی به آهن سازگار باشد.
• بازه ۲۰ تا ۴۵٪ در بسیاری از آزمایشگاه‌ها بازه رایج بزرگسالان است.
• TSAT برابر یا بیشتر از ۴۵٪، به‌ویژه اگر پایدار و همراه فریتین بالا باشد، نیازمند بررسی اضافه‌بار آهن است.

این مرزها عمومی‌اند و محدوده همان آزمایشگاه، سن، بارداری، التهاب، بیماری کلیه و زمان مصرف مکمل آهن باید در نظر گرفته شوند.

چرا فریتین و CRP مهم‌اند؟

فریتین پایین از کاهش ذخایر آهن حمایت می‌کند. با این حال فریتین یک واکنش‌گر فاز حاد است و در عفونت، التهاب یا بیماری کبد می‌تواند بالا برود. در چنین شرایطی TSAT پایین همراه فریتین طبیعی یا بالا ممکن است محدودیت عملکردی آهن را مطرح کند.

چه عواملی نتیجه را مخدوش می‌کنند؟

مصرف اخیر قرص یا تزریق آهن، همولیز نمونه، انتقال خون، بیماری حاد، التهاب و نوسان روزانه آهن سرم ممکن است نتیجه را تغییر دهند. یک نتیجه غیرمنتظره بهتر است با نمونه استاندارد و نظر پزشک تأیید شود.

منابع علمی

KDIGO — Anemia in CKD
AASLD — Iron Overload
WHO Guideline on Ferritin